TỰ DO
Nhớ bài thơ LIBERTÉ của P. Éluard
___-___
Tự do của mỗi Dân tộc
Tự do của mỗi Con người
Được luận bàn bằng ngôn từ
Chân thật hoặc hoa mĩ
Trơn tru hoặc ngọng nghịu
Tự do
Tự do
Tự do
Tự do không bao giờ tự đến
Tự do không bao giờ xin được
Tự do không phải là của bố thí
Tự do chỉ có Chúa ban tặng
Ban tặng cho những Con người dũng cảm
Ban tặng cho những Dân tộc dũng cảm
Và Chúa sẽ lấy đi
Khi sự Hèn nhát bắt đầu
Tự do không thể có được
Chỉ bằng lời
Tự do phải được bảo vệ bằng Công lí
Công lí phải được bảo vệ bằng Vũ khí
Ngôn từ khi ấy
Cũng phải trở thành vũ khí....
Một Con người dũng cảm
Một Dân tộc dũng cảm
Xứng đáng có Tự do
Khi biết đáp trả bạo quyền
Khi biết đáp trả
Khi biết đáp trả
Tự do!
Tự do!
Tự do!
Không ra đời từ nòng súng!
Nhưng Tự do cần được bảo vệ
Bằng súng
Trong tay những con người dũng cảm!
Tự do!
Khi ấy
Có khi phải đổi bằng máu!
BỖNG NHỚ MIKHAIL BULGACOV
Trời đất!
Giữa ngút ngàn những sáo ngữ
Giữa cơn hưng phấn tận cùng của những ông bà chủ mới
Ông phát hiện ra
Trái tim chó sau hình hài người - anh - hùng - thời - đại - mới!
Người mang trái tim chó
Hoặc
Chó đội lốt người
Loài động vật ăn thịt
Tinh ranh quỷ quái
Nanh nhọn móng sắc lưỡi dài
Mắt láo liêng vằn vện màu chết chóc
Trời đất
Người anh hùng của thời đại
Máu và sắt
Điệp điệp trùng trùng xương máu
Những quần đảo ngục tù
Những ngôi nhà bằng sắt
Những toan tính rợn người
Những cằn cỗi xác xơ
Những úa héo và tàn tụi...
Ôi !
Cái thời chết tiệt!
Bản năng nhảy ra làm trọng tài
Bản năng được nâng cấp thành lí tưởng
Cắn xé thành dũng cảm anh hùng
Ôi!
Cái thời chết tiệt!
Bungacov!
Tôi bật cười khi đọc ông
Và ôm mặt khóc!
NHỚ NGUYỄN MỘNG GIÁC
Tôi đọc ông kể cũng đã là nhiều... Và trưa nay, bỗng nhớ!
÷÷÷÷÷÷
Cuồn cuộn dâng trào "Sông Côn mùa lũ"
Những thiên tùy bút đắm đuối dịu dàng
Người văn chương mơ mộng
Theo nết đất mỡ màu của những dòng sông
Những dòng sông những dòng đời Việt
Khắp ba miền Bắc Trung Nam
Dong ruổi ngựa đi mệt mỏi
Dong ruổi dòng người phiêu bồng tứ tán
Biển. Biển khơi đầy bão giông
Gió cuốn mây bay sóng xô xám bạc
Mênh mang những chuyến ra đi
Nhấp nhô thoi thóp cánh buồn viễn xứ...
Văn chương tự cổ cũng là lịch sử
Lịch sử những phận người
Những phận người bé nhỏ
Đan bện thành phận số muôn người
Hiện lên từ những trang toàn chữ
Trường thiên miên viễn những lớp người trong gió cuốn trong mây trôi trong bụi trần dặm dài thiên lí trong cuồn cuộn sóng xô trong im lìm bể dâu dâu bể
Hiện lên từ những trang toàn là chữ
Máu và nước mắt và những nụ cười và nước mắt
Nỗi đau của những cuộc sinh thành
Đầm đìa máu đỏ
Đầm đìa mồ hôi
Và thở dốc...
Ồn ào những mùa biển động
Mệt và buồn thiên lí ngựa chân bon
Văng vẳng đâu đây tiếng chim vườn đầy nắng
Bao giờ gió trở lại?
PHẠM TIẾN DUẬT
Tôi nhớ là được đọc thơ ông rất sớm, hình như lúc 10 tuổi. Bài LỬA ĐÈN thì được học vào năm lớp 10 (1975). Ca khúc phổ thơ ông "cùng mắc võng..." là bài hát tôi thấy chán nhất!
÷÷÷÷
Có thể quên gần như tất cả những gì ông đã viết
Riêng câu thơ
"Đường ra trận mùa này đẹp lắm..."
Chắc chắn đã găm vào trí nhớ
Tôi sẽ mang theo đến hết đời...
Cái đẹp của một thời!
Cái đẹp trong mắt một người
Giản đơn gần như dễ dãi
Những bài thơ của ông gần như là lời nói
Ồn ào
Vui vui
Tếu
Như tiếng vỗ tay
Khi hát
Đọc một lần thấy hay hay
Đọc thêm lần nữa
Nhạt...
Năm tháng qua đi
Trên những ngả đường ra trận
Miên man nghĩa trang
Miên man mồ tử sĩ
Những cung đường một thời oằn mình bom đạn
Bơ vơ và hoang vắng
Rừng xanh
Từng vạt bướm bay lạnh tê người
Những cô em thanh niên xung phong ngày ấy
Trở về
Tản mát
Muôn nơi...
Hậu chiến
Đường trở về buồn
Trĩu nặng
Người làm thơ giờ đã về miền mây trắng
Có trở lại Trường Sơn
Cùng mắc võng
Những con đường
Còn đẹp nữa hay không?