Bên hàng cây dương liễu, bên hàng cây bàng biển tạo nên hồn cốt đường Nguyễn Tất Thành, thành phố Đà Nẵng - Ảnh: M.T

Tôi có thói quen ngày nào cũng đều dành buổi sáng sớm hay chiều muộn để đạp xe trên những cung đường. Và trên dọc hành trình, có một con đường tôi muốn đi thật chậm để ngắm nhìn hàng cây đung đưa trong gió, hay dừng lại để nghe từng cơn sóng biển vỗ vào bờ cát. Đó là đường Nguyễn Tất Thành chạy dọc theo vịnh Liên Chiểu của thành phố Đà Nẵng.

Thực ra tôi đã đi - về nhiều lần trên con đường này và chưa bao giờ ngừng nghĩ về hàng cây xanh tỏa bóng xuống bên đường, đó là cây dương liễu và cây bàng biển. Tôi nghĩ những nhà thiết kế đô thị đã biết chọn cây trồng phù hợp, để bây giờ con đường ven biển này mới có những hàng cây tỏa bóng mát cho con người. Hơn thế, cây còn giữ đất, vững chải trước phong ba, bão tố, phù hợp với thời tiết của thời kỳ biến đổi khí hậu hiện nay.

Có người nói thân cây dương liễu tuy chắc chắn, rễ cắm sâu vào lòng đất, cây ưa sáng, chịu hạn tốt, thích nghi trên nền đất cát ven biển nhưng ít bóng mát. Thực ra đi dưới hàng cây dương liễu, mới thấy lá hình kim nhỏ và dài mọc bao quanh các đốt của cành, mảnh mai nhưng kết thành từng chùm, tạo nên bóng mát, làm dịu đi cái nắng nôi mùa hè ở thành phố biển miền Trung này. Nó còn có thể là “cái máy” lọc bụi đường, khói xe, làm cho không khí con đường trở nên trong lành hơn.

Bên trong hàng cây dương liễu, cách quãng người ta trồng thêm những hàng dừa, tạo nên lớp lớp cây trồng có thế đứng vững chãi bên biển. Ở giải phân cách đường còn có những cây dương liễu thấp, được cắt tán thành nhiều hình: vuông, hình trụ, chóp nón hay hình bonsai trông rất đẹp mắt.

Còn ở chiều ngược lại bên kia đường, người ta trồng cây bàng biển. Nếu như cây dương liễu thân đâm thẳng lên trời cao thì cây bàng biển thân cong queo nhưng chắc khỏe, cành lá vươn rộng, bền bỉ trước gió và bão tố, như sức sống dẻo dai, kiên cường của ngư dân đi biển. Với khả năng chống chịu tốt, dễ trồng, cùng lợi ích đa dạng từ quả, hạt đến lá và rễ, cây bàng biển trở thành sự lựa chọn phù hợp cho việc trồng để tạo cảnh quan, bảo vệ đất và làm đẹp không gian sống ở con đường ven biển này. 

Nếu có một điều gì đó còn chưa đẹp, chưa vui trên đường Nguyễn Tất Thành, theo tôi đó là một số đoạn đường bên biển cỏ dại mọc tự nhiên xen lẫn với rác thải sinh hoạt các dịch vụ ban đêm mà những người làm vệ sinh chưa thể dọn hết vào mỗi buổi sáng kéo dài lâu nay làm mất mỹ quan đô thị. Có nhiều bức tường làm đê chắn sóng, cũng là chỗ ngồi cho du khách hóng gió biển bị bong, lóc đá lát chưa được tu sửa kịp thời. Và có một vấn đề nữa rất tế nhị nữa, đó là cả một con đường dài nằm bên vịnh Liên Chiểu đẹp như thế nhưng nhà vệ sinh công cộng thì rất thưa vắng… Cứ mỗi lần đạp xe qua con đường này là thêm một lần tôi mong ước, thành phố sẽ quan tâm thêm cho con đường, có thể bắt đầu từ công việc vệ sinh sạch - đẹp cho con đường.

Trở lại với màu xanh hiện hữu của con đường. Có thể nói đường Nguyễn Tất Thành đẹp nhất là mỗi sớm mai, khi mặt trời nhô lên từ biển, hay mỗi buổi chiều, khi hoàng hôn nhuộm tím mặt nước biển, hai hàng cây dương liễu, bàng biển trở thành cái nền tuyệt đẹp cho con đường. Trên con đường này hằng ngày lưu dấu bao chuyến xe qua, những bước chân vội vã, tiếng nói, cười của những người đi tắm biển, hóng gió, thể dục mỗi buổi sáng/chiều…

Có những lúc dừng xe ở công viên Xuân Thiều, tôi mải mê lặng ngắm biển khơi xa. Nghĩ rằng ai đó đã rất đúng khi nói rằng những hàng cây dương liễu và bàng biển bên đường Nguyễn Tất Thành là những người bạn thủy chung, âm thầm che chở, làm dịu đi cái nắng, cái gió và bồi đắp cho vẻ đẹp của thành phố bên bờ biển xanh quanh năm sóng vỗ này.

Khác với những con đường nằm sâu trong phố, đường Nguyễn Tất Thành mở ra một khoảng trời khoáng đạt. Một bên là thành phố với nhịp sống ồn ào, náo nhiệt, một bên là biển xanh, nơi những con sóng miệt mài vỗ vào bờ cát một cách miệt mài, bao dung. Và ở giữa không gian ấy, những hàng dương liễu và bàng biển đứng nối tiếp nhau, lặng lẽ làm nên linh hồn của con đường, của phố biển. Hai sắc thái ấy hòa quyện với nhau, tạo nên vẻ đẹp vừa thơ mộng vừa mạnh mẽ cho con đường ven biển đẹp bậc nhất Đà Nẵng.

Cứ mỗi lần đạp xe thong dong trên đường Nguyễn Tất Thành, tôi vẫn thấy hiện diện ở đó những hàng cây dương liễu, bàng biển ngày đêm âm thầm đón nắng, hứng gió chan hòa với tiếng sóng. Với sự bền bỉ của mình, chúng kể câu chuyện về một thành phố, nơi mà mọi người biết yêu thiên nhiên, gìn giữ những khoảng xanh và biết sống hài hòa với biển cả. Còn tôi, điều đọng lại không chỉ có chiều dài của con đường với hàng cây dương liễu, bàng biển mà còn có chiều sâu của ký ức và tình yêu của tôi dành cho thành phố bên bờ biển đáng sống này.